دانلود فایل DOC این پست
Business Model چیست؟
Business Model یا همان مدل تجارت یک Framework ( چارچوب) است برای ساخت یک سازمان اقتصادی، اجتماعی و یا سازمانی بااهداف دیگر.
اصطلاح مدل تجارت برای بیان دیدگاه های اصلی بسیاری از تجارت ها مانند اهداف ، پیشنهاد ها ، استراتژی ها ، فراساختارها ، ساختار سازمانی ، روش معامله و پروسه های عملیاتی و سیاستی به کار برده می شود.
در وهله اول مدل تجارت روشی است که سازمان در پیش می گیرد تا به منفعت برسد. مدل تجارت مشخص می کند که چگونه یک کمپانی با توجه به اینکه در زنجیر ارزش در کجا قرار گرفته به پول برسد.
تعریف:
تعریف مدل تجارت سعی دارد که توصیف های غیر رسمی را توسط بخش ها و روابط آن ها به صورت رسمی بیان کند.
در حالی ک تعریف های زیادی از مدل تجارت وجود دارد Osterwalder نوع دیگری از تعریف را به عنوان “یگانه مدل مرجع” که بر پایه شباهت های تعداد زیادی مدل بنا شده و قالب مدل تجارت را تشکیل می دهد که به سازمان اجازه توصیف مدل تجارت را می دهد بیان می کند:
فراساختارها ( Infrastructure):
توانایی های اصلی: توانایی ها و صلاحیت های لازم برای اجرای یک مدل تجارت در سازمان
شبکه شرکا: پیوستگی تجارت ها که جنبه های دیگر مدل تجارت را تکمیل می کند.
تنظیم ارزش: منطقی که بر اساس آن یک تجارت به صورت دوطرفه برای مشتری و سازمان سودآور است.
پیشنهادها(Offering):
ارزش پیشنهاد: محصولات و خدماتی که یک کسب و کار پیشنهاد می دهد. Osterwalder می گوید ” ارزش پیشنهاد یک دید کلی از محصولات و خدمات است که با هم ارزش مشتری خاصی را تعیین می کنند. اینجا جایی است که سازمان خود را از رقبا جدا می کند و دلیلی که بر اساس آن مشتریان از مشتری خاصی خرید می کنند و از دیگری خرید نمی کنند.
مشتریان(Customers):
مشتری هدف(Target Customer) : مخاطب اصلی محصولات یا خدمات
کانال توزیع( Distribution Channel): وسیله ای که توسط آن خدمات و یا محصولات به دست مشتری میرسد. این بخش شامل استراتژی های فروش و توزیع می شود.
ارتباط با مشتری: ارتباط هایی که سازمان با مشتریان مختلف برقرار می کند. به مدیریت این ارتباط ها مدیریت ارتباط با مشتری می گویند.
سرمایه ها (Finances):
ساختار مخارج( Cost Structure): ترتیب کنترل های مالی که در سازمان به خدمت گرفته می شوند.
سود(Revenue): همان درآمد سازمان است. در آن به راه هایی که به انواع سود می رسیم بررسی می شود.
تکامل:
به صورت خلاصه تاریخچه توسعه مدل تجارت مانند داستان قدیمی و ساده یک مغازه دار است که در جایی که مشتریانی برایش وجود دارد مغازه ای را بنا می کند.
طی سال ها مدل تجارت به مرور پیچیده تر شده ، مدل طعمه و قلاب (Bait and Hook Model) که با نام تیغ و شمشیر ( Razor and Blades) نیز شناخته می شود در قرن بیستم معرفی شد. در این مدل یک محصول ساده با قیمتی بسیار کم و گاهی با نقص هایی به مشتری داده می شود ( طعمه) و در ازا در قبال ارائه خدمات و یا دیگر محصولات مربوطه جبران مخارج می کنند. به عنوان مثال می توان به فروش تلفن های همراه مدرن و ارزان و در قبال آن هزینه استفاده بالا از خدمات ارائه شده روی آن اشاره کرد.
مثال های دیگر آن مانند پرینتر ها و جوهر. دوربین و چاپ. نرم افزارهای رایگان و هزینه های سرویس های اضافی آنها و بسیاری موارد دیگر همه از موارد مدل طعمه وقلاب هستند.
انواع Business Model در اینترنت:
تحت وب به شیوههای گوناگون دستهبندی میشوند. یکی از این دستهبندیها که از معروفیت و محبوبیت بیشتری هم برخوردار است، دستهبندی آقای مایکل راپا میباشد. از دید آقای مایکل راپا Business Modelهای اینترنتی را میتوان به دستههای زیر تقسیم نمود:
-
واسطهگری (Brokerage):
در این مدل دلالها هستند كه باعث میشوند تا خریداران و فروشندگان به یكدیگر معرفی شده و امكان مبادله و معامله سادهتر شود. از جمله این روشها میتوان به موارد زیر اشاره نمود.
دلال ها در حقیقت نقش تمام نقش های B2C، B2B و C2C را بازی می کنند. دلال ها به ازای هر معامله مبلقی را به عنوان حق معامله دریافت می کنند که درصد و مقدار آن در مئارد مختلف متفاوت است.
- Marketplace Exchange
- مجموعه ای از خدمات معامله ای را در بر می گیرد که تمام موارد ارزیابی بازار تا مذاکره و اجرا را در برمی گیرد. معامله به صورت مجزا و یا با پشتوانه یک صنعت می تواند اشد.
- Buy/Sell Fulfillment
- سفارش های مشتری را برای خرید و فروش کالا یا خدمات می گیرد. شامل اصطلاحاتی چون قیمت و تحویل نیز می باشد.
- Demand Collection System
- این مدل که با نام “Name Your Price” شناخته می شود توسط سایت priceline.com برای اولین بار معرفی شد. در آن خریداران آینده آخرین نرخ خود را به واسطه می گویند و او ترتیب خرید را می دهد.
- Auction Broker
- هدایت حراج ها برای خریداران ( اشخاص حقیقی و حقوقی). واسطه از حق کمیسیون که بر اساس ارزش معامله محاسبه می شود سود می برد. حراج ها قوانین متعددی برای پیشنهاد ها دارند.
- Transaction Broker
- استفاده ازمکانیسم پرداخت سوم شخص برای اینکه معامله اتفاق بیافتد. (Paypal,Escrow.com
- Distributor
- نقش یک کاتالوگ را بازی کردن که در آن تعداد زیادی محصولات و تولیدکنندگان به همراه تعداد و خرده فروشی آن ها . توزیع کنندگان(Distributor) برای تسریع معامله بین مشتری و فروشنده فعالیت می کنند.
- Search Agent
- یک نرم افزار عامل یا روبوت که برای جستجوی قیمت ها و در دسترس بودن آن ها فعالیت می کند.
- Virtual Marketplace
- یک فروشگاه مجازی که در آن تجار آنلاین از روی حق عضویت و یا قیمت معاملات درآمد کسب می کنند.
-
تبلیغات (Advertising) :
توسعه یافته مدل قدیمی Media Broadcasting میباشد. در این حالت Broadcaster یا همان وب سایت محتویاتی را فراهم میكند كه عموما رایگان هم هستند. و یا سرویسی مانند E-mail, IM, Blog و … را به همراه پیامهای تبلیغاتی ارائه مینماید. در این حالت تبلیغات منبع اصلی درآمد محسوب میشود. Broadcaster خود میتواند یك تولید كننده محتوا و یا توزیع كنندهی محتوا باشد كه توسط دیگران و در جایی دیگر تولید شده باشد. این مدل وقتی خوب كار میكند كه حجم ترافیك ورودی مراجعهكننده زیاد و یا خیلی خاص باشد. مانند Yahoo، Google.
از انواع آن میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
- Portal
- Classifieds
- User Registration
- Query-based Paid Placement
- Contextual Advertising / Behavioral Marketing
- Content-Targeted Advertising
- Intromercials
- Ultramercials
-
داده محور (Infomediary) :
دادهها در مورد مشتریان و عادات مصرف آنها بسیار ارزشمند است. به ویژه اگر این دادهها به شكل دقیق و آنالیز شده باشد. در این مدل به روشی اطلاعات مشتریان و روش مصرف آنها جمعآوری، تحلیل و سپس فروخته میشود. از انواع آن میتوان به موارد زیر اشاره نمود.
- Advertising Networks
- Audience Measurement Services
- Incentive Marketing
- Metamediary
-
تجاری (Merchant) :
خردهفروشان و عمده فروشان خدمات و محصولات میتوانند اقدام به فروش خدمات و محصولات خود كنند. ممكن است فروش بر اساس لیست كردن قیمتها و یا برگزاری مزایده و یا ارسال كاتالوگها باشد. از انواع این مدل میتوان موارد زیر را خاطر نشان كرد.
- Virtual Merchant
- Catalog Merchant
-
Click and Mortar
-
تولیدی (Manufacturer) :
به یك تولیدكننده این امكان داده میشود كه به كمك وب سریعتر به خریداران برسد و كانالهای توزیع خود را فشردهتر سازد. این مدل میتواند مبتنی بر كارآیی، بهینهسازی،اصلاح خدمات به مشتری و … باشد. از انواع این مدل موارد زیر قابل طرح است.
- Purchase
- Lease
- License
- Brand Integrated Content
-
همکاری (Affiliate) :
در مقابل Portalهای عمومی كه هدف در آنها جذب ترافیك بالای مشتریان میباشد، در این روش هدف جذب و فراهم نمودن فرصت خرید در جاهایی است كه كاربران مشغول وبگردی و یا مرور وب هستند. در این روش هر سایتی كه فكر میكند میتواند فرصت خرید برای دیگری را فراهم آورد، میتواند برای او تبلیغ كرده و در فروش او سهیم باشد. از انواع این مدل میتوان موارد زیر را یادآوری نمود.
- Banner Exchange
- Pay-per-click
- Revenue Sharing
-
جامعهای (Community) :
دلیل منطقی وجود Community Model بر پایه شرافتمندی كاربران استوار است. كاربران سرمایهگذاری زیادی از نظر احساسات و زمان انجام میدهند. در این حالت درآمد ناشی از فروش محصولات یا خدمات اشتراكی میباشد. گاهی نیز سرویسهای پیشرفته فروخته شده و یا تبلیغات مبتنی بر متن نیز انجام میشود. از انواع این مدل میتوان به موارد زیر اشاره نمود.
- Open Source
- Open Content
- Public Broadcasting
- Social Networking Services
-
عضویت (Subscription) :
كاربران به شكل متناوب (روزانه، هفتگی، ماهیانه و یا سالیانه) برای عضویت در یك سایت و استفاده از امكانات آن شارژ میشوند. البته در این مدل میتوان خدمات معمولی را رایگان ارائه كرد و فقط بابت خدمات ویژه و خاص كاربران را شارژ نمود. از انواع این مدل موارد زیر را میتوان نام برد.
- Content Services
- Person-to-Person Networking Services
- Trust Services
- Internet Services Providers
-
کاربردی (Utility) :
در این مدل یك سرویس برای كاربران فراهم میشود كه بر اساس میزان استفاده هر كاربر از آن سرویس، پولی دریافت میشود. انواع آن عبارتند از:
- Metered Usage
- Metered Subscriptions
Business Model سایت trulia:
این سایت به دلیل اینکه
- از راه تبلیغات کسب درآمد می کند
- یک موتور جستجو است
- تعداد زیادی کاربر دارد
- عضویت در سایت عموما رایگان است
- افراد زیادی اطلاعات را وارد می کنند و از منابع مختلفی اطلاعات می گیرد
- سرویس های ویژه ای را ارائه می کند
از مدل Advertising استفاده می کند.
Business Model سایت realtor:
این سایت به دلیل اینکه وابسته به سازمان جهانی National Association of Realtor است و در سود سهیم است یک از مدل Affiliate استفاده می کند.
Business Model سایت Zillow:
این سایت به دلیل اینکه یک موتور جستجو است و از راه تبلیغات کسب درآمد می کند از مدل Advertising استفاده می کند.